Manusmrti

यथा यथा हि पुरुषः शास्त्रं समधिगच्छति ।
तथा तथा विजानाति विज्ञानां चास्य रोचते ॥

yathaa yathaa hi purushah shaastram samadhigacchati |
tathaa tathaa vijaanaati vijnaanaam caasya rocate ||

Je tiefer einer in die Lehre eindringt, desto besser merkt er, wie Erkenntnis ihn erleuchtet.

Vakyapadiya

यत्नेनानुमितोऽप्यर्थः कुशलैरनुमातृभिः ।
अभियुक्ततरैरन्यैरन्यथैवोपपाद्यते ॥

yatnenaanumito'pyarthah kushalairanumaatrbhih |
abhiyuktatarairanyairanyathaivopapaadyate ||

Aussagen, von scharfsinnigen Logikern sorgfältig geschlußfolgert,
können von anderen, noch versierteren, angegriffen und wieder anders ausgelegt werden.

Mahabharata

यत् श्रुतं न विरागाय न धर्माय न शान्तये ।
सुबद्धमपि शब्देन काकवाशितमेव तत् ॥

yat shrutam na viraagaaya na dharmaaya na shaantaye |
subaddhamapi shabdena kaakavaashitameva tat ||

Wohltönende Tradition ist nichts als Krähengekrächz,
wenn sie nicht zur Gelassenheit, zur Gerechtigkeit und zum Frieden taugt.

Ratnasamuccaya

यत्र विद्वज्जनो नास्ति श्लाघ्यस्तत्राल्पधीरपि ।
निरस्तपादपे देशे एरण्डोऽपि द्रुमायते ॥

yatra vidvajjano naasti shlaaghyastatraalpadhiirapi |
nirastapaadape deshe erando'pi drumaayate ||

Da, wo kein Mensch mehr gebildet ist, kann jeder Kleingeist auftrumpfen.
Auf baumlosem Ödland bäumt jeder Rizinusstrunk sich auf.

Dhvanyaloka

यच्च कामसुखं लोके यच्च दिव्यं महत् सुखम् ।
तृष्णाक्षयसुखस्यैते नार्हतः षोडशीं कलाम् ॥

yacca kaamasukham loke yacca divyam mahat sukham |
trshnaakshayasukhasyaite naarhatah shodashiim kalaam ||

Sei es Liebesglück auf Erden, sei es himmlische Exstase,
keines reicht an den sechzehnten Teil des Glücks nach Triebverzicht heran.

Pancatantra Kakolukiya

मानाद्वा यदि वा लोभात् क्रोधाद्वा यदि वा भयात् ।
यो न्यायमन्यथा ब्रूते स याति नरकं नरः ॥

maanaadvaa yadi vaa lobhaat krodhaadvaa yadi vaa bhayaat |
yo nyaayamanyathaa bruute sa yaati narakam narah ||

Wer aus Stolz, oder Gier, oder Wut oder Angst ein falsches Urteil spricht,
ist ein Narr und fährt zur Hölle.

Hitopadesha Sandhi

मातृवत्परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत् ।
आत्मवत्सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः ॥

maatrvatparadaareshu paradravyeshu loshthavat |
aatmavatsarvabhuuteshu yah pashyati sa panditah ||

Wer in fremden Frauen die Mutter, in fremdem Besitz ein Stück Dreck,
wer in allen Geschöpfen etwas von sich selbst sieht, ist ein Meister.