Sabharanjanashataka

अपि मानुष्यकं लब्ध्वा भवन्ति ज्ञानिनो नये ।
पशुतैव वरा तेषां प्रत्यवायाप्रवर्तनात् ॥

api maanushyakam labdhvaa bhavanti jnaanino naye |
pashutaiva varaa teshaam pratyavaayaapravartanaat ||

Auch wer eine menschliche Existenz erlangt hat, bedarf kundiger Führung.
Sonst wäre ja das Viehstadium besser als jene, weil Tiere keine Sünden begehen.

Pancatantra Mitrabheda

अप्राप्तकालं वचनं बृहस्पतिरपि ब्रुवन् ।
लभते बह्ववज्ञानमपमानं च पुष्कलम् ॥

apraaptakaalam vacanam brhaspatirapi bruvan |
labhate bahvavajnaanamapamaanam ca pushkalam ||

Ein falsches Wort zur falschen Zeit gesagt, erst recht von einem, so beredsam wie Brhaspati, trägt einem viel Verachtung und lautstarke Empörung ein.

Hitopadesha

अनेकसंशयोच्छेदि परोक्षार्थस्य दर्शकम् ।
सर्वस्य लोचनं शास्त्रं यस्य नास्त्यन्ध एव सः ॥

anekasamshayocchedi parokshaarthasya darshakam |
sarvasya locanam shaastram yasya naastyandha eva sah ||

Mehr als ein Dilemma lösen sie, machen unsichtbaren Sinn erkennbar.
Die heiligen Schriften sind jedermanns Augen, und wer die nicht hat, ist eben blind.

Yajniaphala

अनुभवेन विनाधिगतं श्रुतं
भवति नैव नृणामुपकारकं ।
दधिनि वर्तत एव हविः पुनः
न मथनेन विना विना तदवाप्यते ॥

anubhavena vinaadhigatam shrutam
bhavati naiva nrnaamupakaarakam |
dadhini vartata eva havih punah
na mathanena vinaa vinaa tadavaapyate ||

Ohne Anwendung ist, was man gehört und gelernt hat, dem Menschen keine Hilfe.
Die Opferbutter schwimmt zwar in der Milch herum, doch ganz ohne Aufschlagen ist sie nicht zu haben.

Pancatantra Kakolukiya

अनारम्भो हि कार्याणां प्रथमं बुद्धिलक्षणम् ।
प्रारब्धस्यान्तगमनं द्वितीयं बुद्धिलक्षणम् ॥

anaarambho hi kaaryaanaam prathamam buddhilakshanam |
praarabdhasyaantagamanam dvitiiyam buddhilakshanam ||

Nicht gleich jede Sache in Angriff zu nehmen ist der erste Vernunftbeweis.
Einmal Angefangenes zu Ende zu führen ist der zweite Vernunftbeweis.

Pancatantra Kathamukha

अनन्तपारं किल शब्दशास्त्रं
स्वल्पं तथायुर्बहवश्च विघ्नाः ।
सारं ततो ग्राह्यमपास्य फल्गु
हंसैर्यथा क्षीरमिवाम्बुमध्यात् ॥

anantapaaram kila shabdashaastram
svalpam tathaayurbahavashca vighnaah |
saaram tato graahyamapaasya phalgu
hansairyathaa kshiiramivaambumadhyaat ||

Lang ist die Literatur, kurz das Leben, und bei all den Hindernissen
ist das Gehaltvolle vom Überflüssigen abzuscheiden und zu bewahren, so wie Schwäne sich aus dem Wasser ihre Nährstoffe filtern.

Subhashitam

अधीत्य चतुरो वेदान् व्याकृत्याष्टादश स्मृतीः ।
अहो श्रमस्य वैफल्यं आत्मापि कलितो न चीत् ॥

adhiitya caturo vedaan vyaakrtyaashtaadasha smrtiih |
aho shramasya vaiphalyam aatmaapi kalito na ciit ||

Die vier Veden studiert und die achtzehn Gesetzbücher ausgelegt zu haben
ist ach, vergebne Plackerei, wenn keine Selbsterkenntnis wird.